Văn hóa - Xã hội
Cập nhật: 7 : 24' : 19'' (GMT+7) - 17 / 2 / 2017
Nhà biên khảo Huy Khanh - Nguyễn Văn Châu
Sáng ngời giá trị văn hóa, lịch sử đất cù lao
Những tác phẩm của nhà biên khảo Huy Khanh - Nguyễn Văn Châu.

Theo đánh giá của giới học thuật trong tỉnh, cho đến thời điểm này, chưa có người cầm bút nào am tường và có những công trình khảo cứu một cách khoa học, cặn kẽ, đầy thuyết phục về văn hóa, lịch sử về đất và người Bến Tre như tác giả Huy Khanh - Nguyễn Văn Châu (1928-2004).

Ông là cánh chim không biết mệt mỏi trong lĩnh vực này. Chứng minh cho điều đó là việc ông có hai công trình nghiên cứu đã in thành sách: Đất cù lao và Phan Văn Trị - Con người, quê quán và cuộc đời. Ngoài ra, ông còn có nhiều bài báo nghiên cứu về các nhân vật lịch sử, danh nhân văn hóa của đất Bến Tre đăng rải rác trên nhiều tờ báo, tạp chí ở địa phương cũng như Trung ương. Bên cạnh đó, ông còn sáng tác thơ. Hơn hai mươi năm trước, ông từng ra mắt bạn đọc tập thơ Từ mùa thu ấy do Hội Văn học Nghệ thuật Nguyễn Đình Chiểu chịu trách nhiệm xuất bản.

Lớn lên trong gia đình phú nông nơi làng biển Thừa Đức (Bình Đại), kẻ thù xâm lược đã giục ông đi theo con đường cách mạng. Và ông đã trưởng thành trong cuối cuộc kháng chiến chống Pháp. Ông đã từng kinh qua nhiều chức vụ quan trọng, như Cục phó Cục Thông tin - Tuyên truyền của Chính phủ Cách mạng lâm thời miền Nam Việt Nam. Sau khi đất nước thống nhất, ông được điều về công tác ở Bến Tre. Ông từng là Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy. Ngoài hoạt động chính trị, ông rất am hiểu về lĩnh vực văn học, nghệ thuật, nên được lãnh đạo phân công kiêm chức Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật Nguyễn Đình Chiểu khi mới thành lập hội.

Qua tập sách Đất cù lao của ông, người đọc sẽ hình dung ra thuở khai hoang lập ấp của mảnh đất Bến Tre. Với những sương lam chướng khí, thú rừng hung hãn. Hay như những lưu dân Việt từ vùng Ngũ Quảng lang bạt đi ghe bầu vào vùng cù lao này khai phá, khẩn hoang đầy nhiêu khê, gian khó khi đối diện với thiên nhiên khắc nghiệt. Hoặc một toán người khác theo lệnh triều đình nhà Nguyễn vào đây để tổ chức hành chính, cai quản lưu dân. Như chuyện: Đất vườn và con người miệt vườn Bến Tre, Theo bước cha ông đi mở đất, Cồn bãi và sông nước trên đất cù lao xưa, Bạch mai cổ thụ, biểu tượng của kẻ sĩ trên đất cù lao… Từ đó, ta càng thêm yêu quý mảnh đất này hơn, cũng như trân trọng, gìn giữ, bảo tồn những giá trị văn hóa, lịch sử của tiền nhân đã dày công, hy sinh cả xương máu để lại cho chúng ta thừa kế và phát huy. Những nhân vật lịch sử, danh nhân văn hóa trên đất Bến Tre đã được ông nghiên cứu, khắc họa rất rõ nét như Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Ngọc Thăng, Trương Vĩnh Ký, Phan Thanh Giản… Bằng tâm huyết của mình, ông dành nhiều thời gian quý báu để nghiên cứu, viết thành sách về nhà thơ bút chiến Phan Văn Trị. Qua ông, người đọc càng hiểu rõ, hiểu đúng về con người, quê quán và cuộc đời của nhà thơ này để mà yêu mến, nể vì và tự hào. Tuy rằng với dạng khảo cứu, nhưng trong tập sách Đất cù lao, ông chọn thể loại bút ký và tùy bút với giọng văn rất mượt mà, trong sáng. Ông không dùng nhiều phương ngữ trong tác phẩm của mình như thói quen của nhiều người khi sử dụng thể loại này. Đọc sách của ông ta thấy sự lịch lãm, từng trải và uyên bác qua từng tác phẩm một cách khúc chiết, khoa học. Từ chất liệu ngồn ngộn cùng với chất văn giản dị, gần gũi với mọi đối tượng nên mức độ thành công của tác phẩm rất cao.

Ông là nhà nghiên cứu văn hóa, lịch sử, nhà văn có uy tín và có sức ảnh hưởng lớn của người cầm bút ở Bến Tre, là tấm gương về tinh thần tự học. Thế nên những cuộc hội thảo khoa học lớn ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long, TP. Hồ Chí Minh hay tận ở Huế về các nhân vật lịch sử, danh nhân văn hóa của Nam Bộ, ông đều vinh dự được mời đi dự. Theo nhà văn Nguyên Tùng - Phó chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật Nguyễn Đình Chiểu đánh giá (lúc ông còn sinh thời), ông là “Bộ từ điển bách khoa sống”. Còn nhà văn Hàn Vĩnh Nguyên, người từng sống và làm việc với ông nói, trí nhớ của ông rất khoa học và uyên thâm. Tiếc rằng ông viết không nhiều bởi bận rộn vì đảm nhận nhiều trọng trách. Có ngồi hầu chuyện ông bên bàn trà hay nghe ông đăng đàn diễn thuyết nhiều lần, ta vỡ lẽ ra và thán phục một con người thông tuệ kim cổ. Biết được điều này nên có lần nhóm phóng viên của Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh xuống Bến Tre làm phim về cây Bạch mai ở đình Phú Tự, họ liền mời ông đến để phỏng vấn, trình bày. Và họ đã say sưa làm việc như gặp phải vàng.

Không những có vậy, Huy Khanh -  Nguyễn Văn Châu còn tâm huyết nghiên cứu về văn học chữ viết ở Bến Tre qua tác phẩm Tiến trình hai thế kỷ văn học chữ viết ở Bến Tre. Đồng thời ông nghiên cứu và trình bày rất khúc chiết về địa danh ở khắp nơi trong địa hạt Bến Tre. Điển hình nhất là bài khảo cứu qua tác phẩm Về địa danh Bến Tre. Và không có lĩnh vực nào khi ông quyết định nghiên cứu, trình bày mà hời hợt, thiếu tính khoa học, bao giờ cũng toát lên tính chuyên nghiệp, nghệ thuật, tạo hấp dẫn người nghe cũng như người đọc.

Huy Khanh - Nguyễn Văn Châu - nhà biên khảo tên tuổi không những đã góp phần tái hiện truyền thống văn hóa, lịch sử của mảnh đất cù lao Bến Tre, mà ông còn đam mê, kỳ công làm sáng ngời thêm những giá trị ấy. Thiết nghĩ những người làm công tác du lịch ở Bến Tre rất nên có những quyển sách của ông trong quá trình tác nghiệp. Kể cả giáo viên dạy bộ môn Văn học, Lịch sử cũng cần những tư liệu trong tác phẩm của ông. Bởi nó là bửu bối, đầy tư liệu, rất sinh động, rất bổ ích sẽ giúp cho công việc những đối tượng nói trên một cách thiết thực nhất.

Ông từng bị tù đày nhiều năm dưới chế độ Ngô Đình Diệm. Nhưng do ông sống mực thước, không sử dụng bia rượu, thuốc lá, cà phê nên sức làm việc cũng như trí tuệ của ông rất bền bỉ và sáng suốt. Ông là biểu tượng, là tấm gương sáng của người trí thức cộng sản. Tài năng, đức độ của ông khiến cho mọi người nể vì, kính trọng. Nhất là giới văn nghệ sĩ ở Bến Tre. Cũng từ ảnh hưởng đó, cùng với sự giáo dục của mình, những người con của ông đều thành đạt. Một gia đình gương mẫu trong xã hội rất đáng học tập và phổ biến.

  • Bài, ảnh: Phạm Bội Anh Thuyên

  •  
    Lưu để đọc sau

    Bản in

    Phản hồi
     
    CÁC TIN KHÁC:
      Năm 2017, phấn đấu vận động 50 tỷ đồng (22 / 2 / 2017)
      Nhớ em, người thầy thuốc của tôi (22 / 2 / 2017)
      Nỗ lực vì sức khỏe bệnh nhân (22 / 2 / 2017)
      Đem sức trẻ, năng lực, nhiệt huyết để làm tốt nhiệm vụ (22 / 2 / 2017)
      Xây dựng văn hóa giao thông trong thanh, thiếu niên (22 / 2 / 2017)
      Khẩn trương thực hiện tiêm phòng dịch cúm A/H5N1 (22 / 2 / 2017)
      65 người được xét duyệt phong tặng danh hiệu “Thầy thuốc Ưu tú” (22 / 2 / 2017)
      Một ngày ở viện tâm thần (20 / 2 / 2017)
      Luôn hướng về quê nhà (20 / 2 / 2017)
      Người nghệ sĩ phải có lý tưởng và sự đam mê (20 / 2 / 2017)
      Đảm bảo an toàn cho du khách tắm biển (20 / 2 / 2017)
      Về phòng cháy, chữa cháy tại hộ gia đình (20 / 2 / 2017)
      600 người dân được khám bệnh và phát thuốc miễn phí (20 / 2 / 2017)
      Có 2 dự án đoạt giải nhất (17 / 2 / 2017)
      Nhiều ý kiến đóng góp cho ngành Du lịch xứ Dừa (17 / 2 / 2017)
      Khu di tích nhà thơ yêu nước Nguyễn Đình Chiểu (17 / 2 / 2017)
      Cẩn trọng với mỹ phẩm rẻ (17 / 2 / 2017)
      Triển khai Đề án ngoại ngữ năm 2017 (17 / 2 / 2017)
      Khởi công xây dựng đình Phong Điền (17 / 2 / 2017)
      Chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm qua bưu điện cho trên 16,6 ngàn người (17 / 2 / 2017)

    Trang tiếp

     
    Tìm kiếm
    Sáng ngời giá trị văn hóa, lịch sử đất cù lao
    © Báo Đồng Khởi - Giấy phép số: 456/GPBC - Do Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 22/10/2007
    Tổng Biên tập: Lê Ngọc Hân - Đường dây nóng: 0918820163
    Toà soạn: 171 Nguyễn Đình Chiểu, F2, TP.Bến Tre - Tỉnh Bến Tre
    Điện thoại (+84).75.822311-(+84).75.811000-(+84).75.811650 - Fax : (+84).75.826658 - email: info@baodongkhoi.com.vn